(TAP) - Liên Hợp Quốc mới đây đã phát cảnh báo mức tăng nhiệt độ toàn cầu có nguy cơ vượt ngưỡng giới hạn 1,5°C so với thời kỳ tiền công nghiệp trong vài năm tới.
Theo báo cáo “Limiting Overshoot” do Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc (UNEP) công bố ngày 2/9, việc nhiệt độ toàn cầu vượt 1,5°C so với thời kỳ tiền công nghiệp gần như không thể tránh khỏi. Mức giới hạn 1,5°C vốn giữ vai trò quan trọng trong Thỏa thuận Paris năm 2015, nhằm ngăn ngừa thảm họa khí hậu tồi tệ nhất. Báo cáo UNEP tập trung vào các giải pháp hạn chế mức độ và thời gian Trái Đất vượt ngưỡng này; đồng thời nhấn mạnh rủi ro về con người, hệ sinh thái và nền kinh tế có thể tăng lên theo từng phần nhỏ của mỗi độ C.
Liên Hợp Quốc cảnh báo Trái Đất sắp vượt ngưỡng 1,5°C. Nguồn: wedocs.unep.org
Ở kịch bản lạc quan nhất, nhiệt độ toàn cầu sẽ đạt đỉnh khoảng 1,8°C so với thời kỳ tiền công nghiệp, trong khi các kịch bản khác dự báo mức tăng vượt 2°C. UNEP đánh giá, con đường khả thi hiện nay là giảm phát thải nhanh chóng, đưa nhiệt độ đạt đỉnh rồi từng bước hạ xuống dưới 1,5°C. Tuy nhiên, giai đoạn nhiệt độ vượt ngưỡng dự kiến kéo dài hàng thập kỷ, gây thêm sức ép lên con người, thiên nhiên. Nhiệt độ càng cao và thời gian vượt ngưỡng càng lâu, thiệt hại do những đợt nắng nóng, cháy rừng, lũ lụt, băng tan, nước biển dâng càng nghiêm trọng.
Biến đổi khí hậu làm gia tăng nguy cơ nắng nóng, cháy rừng, lũ lụt và nước biển dâng. Nguồn: wedocs.unep.org
UNEP cảnh báo, tình trạng Trái Đất tiếp tục nóng thêm làm gia tăng nguy cơ xuất hiện “điểm tới hạn” của hệ thống khí hậu. Khi những giới hạn này bị phá vỡ, một số biến đổi có thể trở nên khó đảo ngược và kéo theo hàng loạt tác động dây chuyền đến hệ sinh thái. Báo cáo nêu rõ thế giới cần nhanh chóng cắt giảm phát thải khí nhà kính, đặc biệt từ nhiên liệu hóa thạch; đồng thời tăng khả năng thích ứng trước biến đổi khí hậu. Việc loại bỏ carbon dioxide (CO2) khỏi khí quyển cần thiết để đưa nhiệt độ giảm trở lại sau giai đoạn vượt ngưỡng.
UNEP nhấn mạnh “vượt ngưỡng, đạt đỉnh rồi giảm xuống” không phải kịch bản mong muốn, nhưng là lựa chọn khả thi nhất nhằm giảm mức độ và thời gian nhiệt độ vượt 1,5°C. Cơ quan này cho rằng mỗi phần nhỏ của mức tăng nhiệt được kiềm chế đều giúp giảm rủi ro đối với con người, thiên nhiên.
Thanh Nhat
