(TAP) - Liên quan đến thỏa thuận thương mại giữa Trung Quốc - Canada, một số giới chức Washington, D.C. đã lên tiếng cảnh báo, lo ngại người dân Hoa Kỳ sẽ chịu tác động tiêu cực. Nguyên nhân do thỏa thuận này phản ánh việc quốc gia khác đang tìm đối tác thương mại mới vì chính sách áp thuế cao do ông Trump phát động. Mặc dù vậy, lãnh đạo Nhà Trắng lại đưa ra tuyên bố trái ngược, khuyến khích chính quyền Ottawa nên xây dựng quan hệ cùng Bắc Kinh.
Theo nội dung thỏa thuận do The Hill ngày 16/1 thông tin, Canada đồng ý bãi bỏ mức thuế 100% đối với xe điện Trung Quốc và nâng trần nhập khẩu loại xe này. Đổi lại, Bắc Kinh giảm thuế nhiều sản phẩm nông nghiệp Ottawa, trong đó có hạt cải dầu. Thông báo trên xuất hiện giữa lúc Thủ tướng Canada - ông Mark Carney công du Trung Quốc trong 4 ngày (14 - 17/1), đánh dấu lần đầu tiên sau 8 năm (kể từ 2017) có một nhà lãnh đạo Ottawa đến thăm Bắc Kinh. Sau chuyến đi, Tài khoản “X” (@MarkJCarney) ông Carney nói, mối quan hệ hai từng “không chắc chắn” suốt gần một thập kỷ, nhưng hiện mọi thứ đã thay đổi. Hoạt động ngoại giao lần này kỳ vọng mở ra nhiều cơ hội hợp tác lớn cho người dân hai nước.
Trung Quốc ký thỏa thuận thương mại Canada trong chuyến công du của lãnh đạo Ottawa đến Bắc Kinh. Nguồn: X “@MarkJCarney”
Truyền thông Canada - CBC News ngày 17/1 dẫn lời lời Tổng thống Donald Trump phát biểu trước báo chí, xác nhận biết đến sự tồn tại của thỏa thuận Trung Quốc – Canada. Mặc dù vậy, lãnh đạo Nhà Trắng lại bày tỏ quan điểm ủng hộ, tin rằng việc chính quyền Ottawa xây dựng quan hệ thương mại với Bắc Kinh là hoàn toàn bình thường, thậm chí nên làm. Trước đó, như TAP News thông tin, ông Trump từng công bố việc Hoa Kỳ dỡ bỏ một số thuế quan áp dụng lên hàng hóa Trung Quốc sau cuộc gặp Chủ tịch Tập Cận Bình tại Hàn Quốc tháng 11/2025, tại APEC (Hàn Quốc).
Trái ngược thái độ cởi mở từ Trump, tài khoản “X” (@brianschatz) Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ (DP) bang Hawaii - ông Brian Schatz ngày 16/1 cảnh báo, Hoa Kỳ đã rơi vào thế bất lợi nghiêm trọng về chính sách đối ngoại khi Canada - Trung Quốc đạt thỏa thuận thương mại. Ông Schatz đánh giá, kết quả này không chỉ ảnh hưởng đến vị thế quốc tế mà còn kéo theo hậu quả kinh tế nội địa. Ông Brian Schatz nhấn mạnh, nguyên tắc quan trọng nhất ở lĩnh vực chính trị, lẫn địa chính trị là duy trì mối quan hệ ổn lâu dài với đồng minh, nhưng Washington, D.C. không làm được điều đó, thậm chí còn tạo nên sự đối đầu căng thẳng.
Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ bang Hawaii Brian Schatz cảnh báo, Hoa Kỳ đã rơi vào thế bất lợi nghiêm trọng về chính sách đối ngoại khi Canada - Trung Quốc đạt thỏa thuận thương mại. Nguồn: X “@brianschatz”
Reuters ngày 17/1 dẫn lời Bộ trưởng Giao thông (DOT) - ông Sean Duffy đã đưa ra lời cảnh báo đanh thép, nói chính quyền Ottawa chắc chắn phải hối tiếc vì quyết định mở cửa cho xe điện Trung Quốc. Ông Duffy chỉ trích thẳng thắn Canada hạ rào cản thuế quan, đánh giá đây sẽ trở thành bước đi sai lầm, đe dọa trực tiếp ngành công nghiệp ô tô Bắc Mỹ. Tương tự, Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) - ông Jamieson Greer cũng bày tỏ lo ngại, gọi việc Canada mở cửa cho Trung Quốc là quyết định “có vấn đề”. Phỏng vấn trên kênh CNBC ngày 16/1, ông Greer nhận định, Ottawa phải trả giá về lâu dài, khẳng định Hoa Kỳ cam kết duy trì thuế quan cao, bảo vệ công nhân nội địa. Lãnh đạo USTR đảm bảo, xe điện Bắc Kinh từ Canada không có cửa thâm nhập thị trường Washington, D.C.
Tại Canada, thỏa thuận cũng vấp phải nhiều ý kiến phản đối. Trang AOL (America Online) ngày 16/1 dẫn lời lãnh đạo Đảng Bảo thủ Ottawa - ông Pierre Poilievre đánh giá, thỏa thuận gây tổn hại ngành công nghiệp ô tô Canada, đặt câu hỏi về mâu thuẫn giữa lập trường mềm mỏng Trung Quốc với cảnh báo về an ninh quốc gia trước đây. Thủ hiến tỉnh Ontario - ông Doug Ford cùng ngày (16/1) cũng có bài đăng lên “X” (@fordnation) bày tỏ thái độ bất bình. Ông Ford nói, Trung Quốc nhiều khả năng tận dụng lợi thế mới để chiếm lĩnh thị trường Canada, gây thiệt hại người lao động nước này. Ông cảnh báo, giảm thuế xe điện Trung Quốc có thể khiến thị trường Hoa Kỳ cấm ô tô Canada, từ đó làm suy yếu nền kinh tế, gây mất việc làm.
Thủ hiến tỉnh Ontario Doug Ford cảnh báo, giảm thuế xe điện Trung Quốc có thể khiến thị trường Hoa Kỳ cấm ô tô Canada, từ đó làm suy yếu nền kinh tế, gây mất việc làm. Nguồn: X “@fordnation”
Kelvin