(TAP) - Trung Quốc nhấn mạnh, Hoa Kỳ không nên sử dụng quốc gia khác làm “cái cớ” theo đuổi lợi ích riêng tại Greenland. Phía Bắc Kinh khẳng định, những hoạt động của nước này ở Bắc Cực vẫn tuân thủ luật pháp quốc tế, bác bỏ cáo buộc trước đó từ ông Trump - nói Trung Quốc tìm cách quân sự hóa, dùng sức mạnh kinh tế để mở rộng tầm ảnh hưởng quanh khu vực, gây mất an ninh Hoa Kỳ.
Tổng thống Trump muốn đạt thỏa thuận mua lại Greenland vì tin rằng hành động trên cần thiết nhằm ngăn Nga hoặc Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng quanh hòn đảo lớn ở khu vực Bắc Cực. Nguồn: X “@WhiteHouse”
Tuyên bố trên do người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc (Ministry of Foreign Affairs of the People's Republic of China, viết tắt: MOFA) - bà Mao Ninh (Mao Ning) đưa ra tại cuộc họp báo thường kỳ ngày 12/1. Khi trả lời phóng viên câu hỏi liên quan đến phát biểu gần đây từ Tổng thống Donald Trump, bà Mao Ninh khẳng định hoạt động Trung Quốc thực hiện ở Bắc Cực nhằm thúc đẩy hòa bình, ổn định, phát triển bền vững, phù hợp luật pháp quốc tế. Đại diện MOFA đất nước tỷ dân nhấn mạnh, Hoa Kỳ cần tôn trọng những quyền hợp pháp (hàng hải, hàng không, khai thác tài nguyên,...) quanh Bắc Cực, vấn đề Bắc Cực ảnh hưởng lợi ích chung của cộng đồng quốc tế.
Hội đồng Nhà nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa (The State Council of the People's Republic of China) hồi năm 2018 từng xác định, nước này là “quốc gia cận Bắc Cực” (near-Arctic state). Chính quyền Bắc Kinh cùng năm cũng công bố một kế hoạch gọi bằng cái tên “Con đường tơ lụa vùng cực” (Polar Silk Road) trong khuôn khổ Sáng kiến Vành đai và Con đường. Mục đích giúp chính quyền ông Tập thiết lập một tuyến hàng hải chiến lược mới ở Bắc Cực, rút ngắn tới 30% thời gian vận chuyển sang châu Âu so với lộ trình qua kênh đào Suez, đồng thời trực tiếp tiếp cận nguồn tài nguyên dầu mỏ, khí đốt và khoáng sản khổng lồ tại đây. Quan trọng hơn, chiến lược giúp Trung Quốc giảm bớt sự phụ thuộc những eo biển dễ bị phong tỏa như Malacca, từ đó đảm bảo an ninh năng lượng, mở rộng tầm ảnh hưởng địa chính trị.
Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen đã bày cảnh báo việc Hoa Kỳ chiếm Greenland có thể khiến liên minh NATO sụp đổ. Nguồn: X “@Statsmin”
Như TAP News thông tin, ông Trump từng bày tỏ mong muốn đạt thỏa thuận mua lại Greenland, vùng lãnh thổ bán tự trị bởi Đan Mạch - một đồng minh NATO. Nguyên nhân vì lãnh đạo Nhà Trắng tin rằng, hành động trên cần thiết nhằm ngăn Nga hoặc Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng quanh hòn đảo lớn ở khu vực Bắc Cực. Căng thẳng giữa Washington, D.C., Đan Mạch, Greenland gia tăng đầu năm nay sau khi Hoa Kỳ thực hiện chiến dịch quân sự vào Venezuela, đồng thời để ngỏ khả năng thúc đẩy vấn đề Greenland. Tuyên bố gần đây từ phát ngôn viên Nhà Trắng nói, chính quyền Trump đang xem xét nhiều phương án khác nhau, bao gồm cả sử dụng vũ lực.
Bắc Kinh từng công bố kế hoạch “Con đường tơ lụa vùng cực” thuộc khuôn khổ Sáng kiến Vành đai và Con đường hồi năm 2018. Nguồn: The State Council of the People's Republic of China
Đáp lại, Thủ tướng Đan Mạch - bà Mette Frederiksen đã bày tỏ quan ngại sâu sắc, cảnh báo việc Hoa Kỳ chiếm đóng Greenland có thể khiến liên minh NATO sụp đổ. Ở chiều hướng khác, The Hill ngày 12/1 dẫn lời Thủ tướng Greenland - ông Jens-Frederik Nielsen cùng lãnh đạo 4 đảng khác thuộc Nghị viện địa phương ra tuyên bố chung, nhấn mạnh tương lai hòn đảo phải do người dân nơi đây tự quyết định. Đồng thời, ông Nielsen bày tỏ mong muốn chấm dứt sự coi thường từ phía Washington, D.C.
Nhóm đặc phái viên Đan Mạch và Greenland dự kiến sẽ tới Washington, D.C. tuần này để đàm phán. Ngược lại, các Thượng nghị sĩ Hoa Kỳ cũng đã lên kế hoạch chuẩn bị chuyến thăm Đan Mạch.
Trung Quốc phản đối Hoa Kỳ lấy nước này và Nga làm cớ theo đuổi Greenland. Nguồn: Ministry of Foreign Affairs of the People's Republic of China
Kelvin Huynh