(TAP) - Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ thông báo vừa phá huỷ 16 tàu rải thủy lôi của Iran hoạt động gần eo biển Hormuz. Tổng thống Donald Trump cảnh báo, nếu không lập tức gỡ bỏ tất cả thuỷ lôi, Tehran sẽ phải đối mặt với hậu quả “chưa từng thấy”.
Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ (U.S. Central Command - CENTCOM) hôm 10/3 công bố video ghi lại cảnh tấn công tàu hải quân cùng tàu rải thủy lôi của Iran trên trang X (@CENTCOM). Trong đoạn video dài 34 giây cho thấy nhiều con tàu Iran bị không kích và phát nổ khi đang neo đậu ở cảng. Bài viết được đăng kèm dòng chú thích ngắn gọn: “Lực lượng Hoa Kỳ đã tiêu diệt hàng loạt tàu hải quân Iran, bao gồm 16 tàu trải thuỷ lôi gần eo biển Hormuz”.
Một con tàu của Iran bị quân đội Hoa Kỳ nhắm mục tiêu chuẩn bị không kích. Nguồn: X (@CENTCOM)
Thông báo này được đưa ra không lâu sau khi Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump cứng rắn yêu cầu phía Iran gỡ bỏ tất cả thuỷ lôi thả xuống eo biển Hormuz. Ông viết trên nền tảng Truth Social (@realDoanldTrump) rằng: “Nếu Iran đã gài bất kỳ quả thuỷ lôi nào tại eo biển Hormuz, dù chúng tôi chưa có báo cáo xác nhận về việc họ làm như vậy, chúng tôi muốn nó bị gỡ bỏ ngay lập tức”. Ông Trump cảnh báo hậu quả quân sự đối với Iran dự kiến ở mức độ “chưa từng thấy trước đây” nếu không tuân thủ. Theo nhà lãnh đạo Hoa Kỳ, việc Iran loại bỏ các thiết bị nổ sẽ là “bước tiến lớn đúng hướng”.
Tổng thống Trump cảnh báo Iran phải gỡ bỏ thuỷ lôi ngay lập tức. Nguồn: Truth Social (@realDoanldTrump)
Thông điệp trên được ông Trump công bố cùng thời điểm thông tin Iran rải thủy lôi xuất hiện. Đài CNN ngày 10/3 dẫn các nguồn tin thân cận cùng tình báo Hoa Kỳ tiết lộ những ngày gần đây, Iran bắt đầu rải hàng chục quả thuỷ lôi ở eo biển Hormuz. Một nguồn tin khác cho biết, dù chưa triển khai quy mô lớn, Iran vẫn còn khoảng 80 - 90% tàu nhỏ, tàu rải thủy lôi. Điều này đồng nghĩa lực lượng nước này có thể tiếp tục rải quả thuỷ lôi xuống eo biển Hormuz.
Eo biển Hormuz - tuyến hàng hải vận chuyển dầu thô, nhiên liệu, khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) huyết mạch toàn cầu gần như bị tê liệt kể từ thời điểm xung đột giữa Hoa Kỳ - Israel với Iran nổ ra. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hôm 2/3 cảnh báo sẽ thiêu rụi toàn bộ tàu thuyền cố gắng đi qua khu vực này, khiến hoạt động hàng hải bị đình trệ nghiêm trọng. Theo dữ liệu từ Cơ quan Thương mại và Phát triển của Liên hợp quốc ( UN Trade and Development - UNCTAD) ngày 10/3, lưu lượng tàu thuyền qua Hormuz đã giảm hơn 97%. Tình trạng gián đoạn ở Hormuz đang gây sức ép lớn lên thị trường năng lượng thế giới, khi giá dầu thô lần đầu tiên chạm ngưỡng 120 USD/thùng sau 4 năm. UNCTAD nhận định, đà tăng giá năng lượng làm tăng nguy cơ dẫn tới một cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt mới, tương tự cú sốc thời điểm Nga phát động chiến dịch quân sự tại Ukraine hồi 2022.
Trước tình hình này, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump ngày 3/3 tuyên bố sẽ bảo vệ tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz. Song song đó, ông chỉ đạo Tập đoàn Tài chính Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (DFC) cung cấp bảo hiểm với giá cả hợp lý và bảo lãnh tài chính cho các công ty vận tải hàng hải hoạt động tại khu vực Hormuz. Đồng thời, lãnh đạo Hoa Kỳ liên tục cảnh báo mở cuộc tấn công quy mô lớn nếu Iran vẫn tìm cách ngăn chặn dòng chảy dầu mỏ.
Tổng thống Macron cũng đang nỗ lực để eo biển Hormuz được thông suốt trở lại. Nguồn: X (@EmmanuelMacron)
Ngoài Hoa Kỳ, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron những ngày gần đây cũng nỗ lực thành lập lực lượng hộ tống quốc tế nhằm đảm bảo việc lưu thông tại eo biển Hormuz. Ông Macron hôm 4/3 viết trên trang X (@EmmanuelMacron) rằng: “Chúng tôi đang chủ động xây dựng một liên minh, tập hợp nguồn lực, quân sự để nối lại giao thông hàng hải cần thiết cho nền kinh tế toàn cầu”. Theo ông Macron, hiện đã có Ấn Độ, một vài quốc gia Châu Á, châu Âu sẵn sàng tham gia cùng Pháp. Tổng thống Macron đã tiến hành trao đổi đề xuất này với Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian vào ngày 8/3; đồng thời kêu gọi Iran chấm dứt đóng cửa eo biển Hormuz.
Mie Duong