(TAP) - Chính quyền ông Trump cáo buộc Trung Quốc tiến hành thử nghiệm hạt nhân bí mật, đồng thời kêu gọi cần xây dựng một hiệp ước kiểm soát vũ khí mới, có Nga tham gia. Động thái này diễn ra ngay sau khi hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân cuối cùng giữa Washington, D.C. - Moscow chính thức hết hiệu lực.
Tài khoản “X” (@UnderSecT) Thứ trưởng Ngoại giao phụ trách Kiểm soát Vũ khí và An ninh Quốc tế Thomas DiNanno ngày 6/2 nói, chính quyền Bắc Kinh thực hiện một số vụ thử hạt nhân, quy mô lên đến hàng trăm tấn. Phía Washington, D.C. đánh giá, những hoạt động này thách thức nghiêm trọng an ninh toàn cầu, làm gia tăng nguy cơ chạy đua vũ khí huỷ diệt hàng loạt.
Thứ trưởng Ngoại giao phụ trách Kiểm soát Vũ khí và An ninh Quốc tế Thomas DiNanno cáo buộc, chính quyền Bắc Kinh thực hiện một số vụ thử hạt nhân, quy mô lên đến hàng trăm tấn. Nguồn: X “@UnderSecT”
Hoa Kỳ cũng đưa ra những cáo buộc tương tự ở Hội nghị Giải trừ Quân bị vào ngày 6/2. Trang Phái đoàn Hoa Kỳ tại các Tổ chức Quốc tế ở Geneva (USBGeneva) dẫn lời Thứ trưởng Ngoại giao Thomas DiNanno nhắc lại tuyên bố, Washington, D.C. sở hữu bằng chứng Trung Quốc bí mật thực hiện vụ thử nổ hạt nhân năm 2020. Ông DiNanno đánh giá, động thái từ Bắc Kinh vi phạm cam kết quốc tế, có hành vi sử dụng các biện pháp kỹ thuật nhằm che mắt hệ thống giám sát địa chấn.
Quan sát bởi TAP News, tuyên bố xuất hiện ngay sau khi Hiệp ước cắt giảm vũ khí chiến lược mới (New START) giữa Hoa Kỳ - Nga hết hạn. Phía Hoa Kỳ kêu gọi xây dựng một cấu trúc kiểm soát vũ khí mới bao gồm cả Trung Quốc và Nga, nhấn mạnh một hiệp ước không có Bắc Kinh tham gia sẽ đe dọa an ninh Washington, D.C. cùng đồng minh vì tốc độ hiện đại hóa kho vũ khí hạt nhân đang quá nhanh.
Ở bài đăng lên Truth Social (@realDonaldTrump) hôm 5/2, Tổng thống Donald Trump đánh giá, thỏa thuận New START không mang lợi ích cho Hoa Kỳ, đồng thời đã bị Nga vi phạm suốt nhiều năm. Ông Trump nhấn mạnh, Washington, D.C. cần một hiệp ước mới, hiện đại hơn, tồn tại lâu dài, phản ánh đúng bối cảnh an ninh hiện nay. Cùng thời điểm (5/2), Ngoại trưởng Marco Rubio đăng lên “X” (@SecRubio) nhận định, New START không còn phù hợp. Theo ông Rubio, Hoa Kỳ đang bước vào một kỷ nguyên mới, Washington phải đối mặt hai cường quốc hạt nhân ngang tầm (Nga -Trung Quốc), vì thế cần một khuôn khổ kiểm soát vũ khí hoàn toàn mới.
Tổng thống Donald Trump đánh giá, thỏa thuận New START không có lợi cho Hoa Kỳ, đồng thời bị Nga vi phạm suốt nhiều năm. Nguồn: Truth Social “@realDonaldTrump”
Nhiều nghị sĩ Dân chủ (DP) lẫn chuyên gia kiểm soát vũ khí bày tỏ lo ngại nguy cơ gia tăng chạy đua hạt nhân vì New START hết hạn mà không đạt thỏa thuận thay thế. Họ kỳ vọng, Chính phủ Hoa Kỳ nên chấp nhận đề xuất từ Nga về việc tiếp tục tuân thủ hiệp ước thời gian ngắn để có thêm thời gian đàm phán. Tờ Washingtonpost ngày 6/2 dẫn lời người phát ngôn Điện Kremlin - ông Dmitry Peskov tiết lộ, cuộc thảo luận cùng Washington, D.C. đang diễn ra. Moscow nhấn mạnh, bất kỳ thỏa thuận gia hạn nào cũng cần mang tính chính thức.
Ngoại trưởng Marco Rubio nhận định, thỏa thuận New START không còn phù hợp với bối cảnh an ninh hiện nay. Nguồn: X “@SecRubio”
Kelvin Huynh