(TAP) - Từ ngày 5/1/2027, Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Hoa Kỳ (CBP) sẽ siết chặt quy định đối với nhà nhập khẩu nước ngoài. Theo đó, doanh nghiệp được yêu cầu tham gia Chương trình Đối tác thương mại hải quan chống khủng bố (CTPAT) hoặc sử dụng đại lý hải quan đủ tiêu chuẩn khi làm thủ tục nhập khẩu hàng hóa vào Hoa Kỳ.
Ngày 6/11/2026, CBP công bố quy định số CBP Dec. 26-19, mang tên “Các yêu cầu tăng cường áp dụng cho nhà nhập khẩu nước ngoài đứng tên nhập khẩu” (Heightened Requirements for Foreign Importers of Record). Văn bản thiết lập các điều kiện xác minh tư cách nhà nhập khẩu (Importer of Record - IOR), trách nhiệm của đại lý hải quan (customs broker). Văn bản có hiệu lực từ ngày 5/1/2027, hướng đến siết chặt việc kiểm soát thông tin chủ thể đứng tên nhập khẩu và hoạt động khai báo hải quan.
Hoa Kỳ siết điều kiện thông quan với nhà nhập khẩu nước ngoài từ năm 2027. Nguồn: www.govinfo.gov
Để được công nhận là nhà nhập khẩu Hoa Kỳ (U.S. IOR), doanh nghiệp cần thành lập theo pháp luật Hoa Kỳ, đạt điều kiện hiện diện ở Hoa Kỳ, thỏa mãn ít nhất một trong hai tiêu chí về quyền sở hữu, kiểm soát, bất động sản. Cụ thể, công dân hoặc thường trú nhân Hoa Kỳ phải nắm ngưỡng 51% quyền sở hữu hưởng lợi và quyền kiểm soát doanh nghiệp. Tiêu chí còn lại yêu cầu doanh nghiệp trực tiếp sở hữu lượng bất động sản đáng kể trên lãnh thổ Hoa Kỳ, có giá trị không bị ràng buộc bởi nghĩa vụ bảo đảm. Những doanh nghiệp không đáp ứng tiêu chí trên sẽ bị xếp vào nhóm nhà nhập khẩu nước ngoài (Foreign IOR), kể cả trường hợp đã thành lập công ty trách nhiệm hữu hạn (LLC) hay đăng ký địa chỉ kinh doanh tại Hoa Kỳ.
Hoạt động thông quan hàng hóa tại cảng biển Hoa Kỳ sẽ chịu tác động từ quy định mới về tư cách nhà nhập khẩu. Nguồn: Blanca (Pinterest)
Riêng nhóm Foreign IOR, quy định mới yêu cầu doanh nghiệp tham gia CTPAT, sử dụng đại lý hải quan sở hữu giấy phép hành nghề và có chứng nhận thành viên chương trình này do CBP cấp để thực hiện thủ tục nhập khẩu thay mặt. CBP lưu ý, giấy phép hành nghề customs broker không đồng nghĩa với việc đơn vị đã được xác nhận CTPAT. Hệ thống khai báo hải quan được phép từ chối hồ sơ nếu nhà nhập khẩu nước ngoài không đáp ứng điều kiện mới.
Bên cạnh việc phân loại IOR, CBP bổ sung những trường thông tin bắt buộc trên biểu mẫu CBP Form 3461, CBP Form 7501 và hệ thống khai báo điện tử. Các dữ liệu khai báo này giúp kiểm tra điều kiện nhà nhập khẩu, làm rõ đại lý hải quan đứng tên IOR có thay mặt bên ủy quyền hay không, cũng như xác minh thông tin về chủ thể ủy quyền. Đại lý hải quan còn chịu trách nhiệm đối chiếu, lưu hồ sơ chứng minh khách hàng đáp ứng yêu cầu để trở thành U.S. IOR. Thông tin sai lệch làm doanh nghiệp đối mặt nguy cơ nộp thuế trước khi hàng hóa giải phóng, mất một số đặc quyền thông quan, chịu biện pháp xử lý khác tùy trường hợp.
Quy định mới đặc biệt đáng lưu ý với doanh nghiệp Việt Nam tự đứng tên nhập khẩu hàng hóa vào Hoa Kỳ, doanh nghiệp sở hữu công ty trách nhiệm hữu hạn (LLC - Limited Liability Company), công ty con ở Hoa Kỳ và đơn vị xuất khẩu theo điều kiện giao hàng DDP (Delivered Duty Paid). Nhóm doanh nghiệp này cần xác định đúng chủ thể đứng tên IOR, kiểm tra cơ cấu sở hữu, tình trạng CTPAT đại lý hải quan, rà soát hồ sơ CBP Form 5106, giấy ủy quyền cùng chứng từ liên quan khi quy định bắt đầu thực thi . Riêng doanh nghiệp xuất khẩu thông thường, nếu người mua tại Hoa Kỳ đứng tên làm nhà nhập khẩu, việc bán hàng sang Hoa Kỳ không tự động khiến bên xuất khẩu phải đáp ứng điều kiện dành cho Foreign IOR.
Quy định mới không cấm doanh nghiệp nước ngoài nhập khẩu hàng hóa sang Hoa Kỳ, cũng không yêu cầu mọi nhà xuất khẩu Việt Nam tham gia CTPAT. Nghĩa vụ tuân thủ phụ thuộc vào tư cách của chủ thể đứng tên nhập khẩu và phương án thực hiện thủ tục hải quan.
Thanh Ngan
