(TAP) - Ngoại trưởng Hoa Kỳ - ông Marco Rubio vừa chính thức công bố chiến dịch ngoại giao và kinh tế toàn diện nhằm “giải tán” cũng như vô hiệu hóa Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC), viện lý do cơ quan này đe dọa chủ quyền quốc gia, an ninh của công dân Hoa Kỳ.
Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ vừa phát động chiến dịch ngoại giao và kinh tế toàn diện nhằm xoá sổ Toà án Hình sự Quốc tế (ICC). Nguồn: hrw.org
Theo thông cáo ngày 13/7 từ Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ (U.S. Department of State - DOS), Washington sẽ huy động sức mạnh “toàn bộ bộ máy chính phủ” làm tê liệt “một cách hệ thống” khả năng hoạt động của ICC. Động thái này nhằm ngăn chặn triệt để việc tòa án quốc tế tiếp tục nhắm mục tiêu, truy tố hoặc bắt giữ các quân nhân và quan chức chính phủ đang thực thi nhiệm vụ nhân danh lợi ích Hoa Kỳ. Phía Washington khẳng định họ chưa từng chấp nhận Quy chế Rome và tất cả đời Tổng thống đều đồng thuận rằng ICC không có thẩm quyền đối với công dân Hoa Kỳ.
Nhằm triển khai kế hoạch trên, Washington đang xem xét một số biện pháp nhằm vào quan chức thuộc ICC như: cấm nhập cảnh, thu hồi thị thực, mở rộng lệnh trừng phạt. Đồng thời, Thứ trưởng Ngoại giao cùng các đại sứ Hoa Kỳ sẽ vận động nhiều quốc gia cô lập Toà án Hình sự Quốc tế về mặt ngoại giao. Song song đó, chính quyền Tổng thống Donald Trump cũng gây sức ép lên những nước thành viên rút khỏi ICC, cắt đứt toàn bộ hỗ trợ tài chính cho cơ quan này. DOS cảnh báo bất kỳ quốc gia nào thụ hưởng viện trợ hoặc nằm dưới “chiếc ô an ninh” của Hoa Kỳ nhưng từ chối bác bỏ thẩm quyền ICC phải đối mặt với sự giám sát chặt chẽ hơn.
Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đang xem xét một số biện pháp nhằm cô lập ICC. Nguồn: state.gov
Trong tuyên bố bằng video ở trang X (@SecRubio) cùng bài bình luận trên tờ Wall Street Journal ngày 13/7, Ngoại trưởng Hoa Kỳ Marco Rubio cho rằng, ICC đã trở thành một “tổ chức cực đoan, cấp tiến hơn nhiều” khi vượt quá sứ mệnh ban đầu là truy tố tội ác nghiêm trọng nhất như tội ác chiến tranh, tội diệt chủng, tội ác chống lại loài người. Ông Rubio cáo buộc ICC đang tiến hành “cuộc tấn công chống lại Hoa Kỳ bằng những đạo luật hiệp ước và cái gọi là luật pháp quốc tế”; đồng thời khẳng định Washington sẽ quyết tâm tháo dỡ định chế này “từng viên gạch một”.
Ngoại trưởng Hoa Kỳ Marco Rubio khẳng định Washington sẽ quyết tâm tháo dỡ ICC “từng viên gạch một”. Nguồn: X (@SecRubio)
Tòa án Hình sự Quốc tế có trụ sở tại The Hague (Hà Lan), được thành lập vào năm 2002 dựa trên hiệp ước Quy chế Rome. Cơ quan đóng vai trò là cơ quan tư pháp độc lập để truy tố cá nhân phạm tội ác chiến tranh và tội ác nghiêm trọng nhất toàn cầu. Hiện tại, ICC bao gồm 125 quốc gia thành viên, nhưng một số cường quốc như Hoa Kỳ, Nga, Trung Quốc đều từ chối tham gia Quy chế Rome.
Chiến dịch do DOS phát động đã đánh dấu thêm một bước leo thang căng thẳng giữa Hoa Kỳ - Tòa án Hình sự Quốc tế. Trong nhiệm kỳ đầu tiên, Tổng thống Donald Trump từng bày tỏ sự bất mãn với ICC, khi Toà án tiến hành điều tra các cáo buộc tội ác chiến tranh liên quan đến binh sĩ Hoa Kỳ tại chiến trường Afghanistan. Sang nhiệm kỳ 2, ông Trump áp đặt hàng loạt biện pháp trừng phạt cứng rắn lên ICC, bao gồm lệnh cấm thị thực, đóng băng tài sản ít nhất 11 thẩm phán, công tố viên. Động thái này nhằm đáp trả việc tiến hành cuộc điều tra nhắm vào Israel - đồng minh chủ chốt của Hoa Kỳ và phát lệnh bắt giữ Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.
Mie Duong
