(TAP) - Hơn 300.000 người Haiti và hàng nghìn người Syria tại Hoa Kỳ đang đứng trước nguy cơ mất quyền cư trú hợp pháp khi Quy chế Bảo vệ Tạm thời (TPS) chính thức hết hiệu lực vào ngày 27/7. Đây là một trong những đợt chấm dứt TPS quy mô lớn nhất trong nhiều năm qua.
Hồi tháng 6, Tòa án Tối cao Hoa Kỳ (SCOTUS) cho phép chính quyền Trump tiếp tục kế hoạch chấm dứt TPS đối với Haiti và Syria. Dù các lệnh cấm tạm thời được ban hành bởi tòa án cấp dưới từng trì hoãn việc kết thúc chương trình, nhưng thời hạn bảo hộ cuối cùng đã khép lại vào ngày 27/7. Sau mốc thời gian này, hàng trăm nghìn người di cư Haiti, Syria có nguy cơ mất tình trạng cư trú hợp pháp; đánh dấu đợt chấm dứt TPS lớn nhất kể từ lúc chính quyền ông Trump đẩy mạnh biện pháp kiểm soát nhập cư.
hàng trăm nghìn người Haiti và Syria sắp bị trục xuất sau phán quyết hồi tháng 6 của Tòa án Tối cao. Nguồn: States Supreme Court of the United States
Tài khoản “X” (@DHSgov) Bộ An ninh Nội địa Hoa Kỳ (DHS) ngày 27/7 xác nhận, chương trình TPS chỉ mang tính chất tạm thời và nay đã đến thời điểm kết thúc. DHS tuyên bố, những người không còn thuộc diện bảo hộ sẽ không được phép tiếp tục lưu trú tại Hoa Kỳ; đồng thời khuyến khích họ tự nguyện trở về nước thông qua chương trình hỗ trợ gồm 2.600 USD và vé máy bay miễn phí.
Cùng ngày, ABC đưa tin Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Hoa Kỳ (ICE) đang xây dựng kế hoạch tăng cường hoạt động thực thi pháp luật đối với người Haiti từng hưởng lợi từ TPS. Tuy nhiên, phạm vi và thời điểm triển khai vẫn thay đổi nếu xuất hiện phán quyết pháp lý mới.
Hoa Kỳ thành lập chương trình TPS thông qua Đạo luật Nhập cư và Quốc tịch năm 1952 (Immigration and Nationality Act). Cơ chế giúp người di cư ở quốc gia gặp thiên tai, xung đột vũ trang hoặc khủng hoảng đặc biệt, có thể tạm thời làm việc hợp pháp, tránh bị trục xuất. Phía chính quyền ông Trump nhận định, điều kiện tại các quốc gia điển hình Haiti hoặc Syria hiện đã ổn định tối thiểu, đủ an toàn để công dân tự nguyện trở về. Sau khi quy chế hết hiệu lực, chính quyền Trump dự kiến đưa người không thuộc diện bảo vệ hoặc thiếu tình trạng cư trú hợp pháp vào danh sách chờ trục xuất.
Bộ An ninh Nội địa nói, chương trình TPS chỉ mang tính chất tạm thời, kêu gọi những người thuộc diện bị chấm dứt nhận khoản hỗ trợ 2.600 USD cùng vé máy bay miễn phí rồi tự nguyện trở về nước. Nguồn: X “@DHSgov”
Theo ABC, cộng đồng người Haiti tại Hoa Kỳ tập trung đông đảo ở bang Florida và thành phố Springfield, bang Ohio. Nếu ICE triển khai các chiến dịch thực thi trên diện rộng, những khu vực này nhiều khả năng sẽ chịu tác động rõ rệt nhất.
Mobius Nguyen
