(TAP) – Hai công dân người Trung Quốc bị cáo buộc đã có hành vi đưa mầm bệnh sinh học nguy hiểm vào Hoa Kỳ. Hiện, Bộ Tư pháp, Cục Điều tra Liên bang và Cục Hải quan và Biên phòng Hoa Kỳ đang tiến hành điều tra.
Bộ Tư pháp thông tin về vụ hai nhà nghiên cứu người Trung Quốc bị cáo buộc đã có hành vi đưa mầm bệnh sinh học nguy hiểm vào Hoa Kỳ. Nguồn: Department of Justice
Bộ Tư pháp (Department of Justice, viết tắt: DOJ) dẫn thông tin từ Văn phòng Luật sư Hoa Kỳ, Quận phía Đông Michigan ngày 3/6 cho biết, 02 nghi phạm này là “Yunqing Jian” (33 tuổi, nữ) và “Zunyong Liu” (34 tuổi, nam), bị cáo buộc âm mưu phạm tội chống lại Hoa Kỳ, buôn lậu hàng hóa, khai báo gian dối và gian lận thị thực. Họ đã mang nấm Fusarium graminearum — một loại tác nhân được xem là “vũ khí khủng bố nông nghiệp tiềm tàng” (potential agroterrorism weapon) từ Trung Quốc sang. Bài đăng trên mạng xã hội “X” (@FBIDirectorKash) ngày 4/6 của Giám đốc Cục Điều tra Liên bang Mỹ (Federal Bureau of Investigation, viết tắt: FBI) – ông Kash Patel nói rằng, loại nấm này có thể phá hoại mùa màng như lúa mì, ngô, gạo và lúa mạch, gây thiệt hại kinh tế hàng tỷ USD/năm, đồng thời ra độc tố gây nguy hiểm cho cả gia súc lẫn con người.
Cũng theo DOJ, Liu bị cáo buộc đã cố tình giấu các mẫu nấm trong khăn giấy đặt trong ba lô khi nhập cảnh bằng thị thực du lịch Hoa Kỳ vào tháng 7/2024. Anh ta thừa nhận biết rõ về lệnh cấm và đã có ý định nhân giống chủng nấm này tại phòng thí nghiệm Đại học Michigan - nơi Jian (bạn gái Liu) đang làm nghiên cứu sinh sau tiến sĩ. Các bằng chứng từ thiết bị điện tử cho thấy, hai nghi phạm đã phối hợp từ trước để đưa mẫu sinh học vào Washington, D.C không chỉ trong chuyến đi này mà còn trong một chuyến đi khác 02 năm trước. Bên cạnh đó, Jian bị nghi ngờ có liên hệ với một người khác ở Trung Quốc để chuyển mẫu bằng cách giấu chúng trong sách giáo khoa.
Giám đốc Cục Điều tra Liên bang Mỹ Kash Patel cảnh báo, tác hại nghiêm trọng của nấm Fusarium graminearum. Nguồn: X “@FBIDirectorKash”
DOJ khẳng định, việc ngăn chặn các mối đe dọa từ nước ngoài là ưu tiên hàng đầu, trong khi Giám đốc Kash Patel cảnh báo nguy cơ về sự xâm nhập của các tổ chức nước ngoài nhắm vào nguồn cung thực phẩm và an ninh quốc gia. Mặc dù chưa có bằng chứng cho thấy Jian và Liu có kế hoạch phát tán nấm ra môi trường, hành vi buôn lậu và che giấu vật liệu bị kiểm soát vẫn bị xử lý nghiêm khắc. Không chỉ đang nghiên cứu tại Đại học Michigan, ghi nhận Jian từng làm việc tại một trường Đại học ở Texas. Trong điện thoại của người này, FBI cũng tìm thấy tài liệu liên quan nghiên cứu của cô về Fusarium graminearum, nhưng tại Đại học Chiết Giang – chương trình vốn được tài trợ bởi chính phủ Bắc Kinh, cùng một bản tự đánh giá thể hiện cam kết tuân thủ nguyên tắc của Đảng Cộng sản Trung Quốc.
Liu hiện không có mặt tại Mỹ, trong khi Jian đã bị FBI bắt và chưa nhận tội. Cô sẽ phải hầu tòa trong phiên điều trần tạm giam sắp tới. Phó Giám đốc Văn phòng Công vụ DOJ Chad Gilmartin ngày 4/6 có bài đăng trên “X” (@ChadGilmartinCA) dẫn lời người đứng đầu cơ quan – Tổng chưởng lý Pam Bondi nói rằng, DOJ sẽ giữ cho người dân Mỹ được an toàn, bảo vệ đất nước chúng ta khỏi những thế lực thù địch nước ngoài muốn gây hại. Bà Bondi nhận định, hành vi ngầm cố gắng mang một chất gây hại vào Hoa Kỳ sẽ phải đối mặt với hình phạt nhiều năm tù giam. Ở chiều hướng ngược lại, Đại học Michigan khẳng định không nhận bất kỳ khoản tài trợ nào từ Chính phủ Trung Quốc liên quan đến các cá nhân bị buộc tội, nhấn mạnh lập trường mạnh mẽ chống lại bất kỳ hành vi nào đe dọa đến an ninh quốc gia hay sứ mệnh giáo dục, theo CNN.
Fusarium graminearum là tác nhân có thể phá hoại mùa màng, gây thiệt hại kinh tế, đồng thời ra độc tố gây nguy hiểm cho cả gia súc lẫn con người. Nguồn: mycocosm.jgi.doe.gov
Kelvin Huynh
