(TAP) - Giám đốc Tình báo Quốc gia Hoa Kỳ (DNI) Tulsi Gabbard vừa công bố tài liệu giải mật, xác nhận việc chính quyền tiền nhiệm từng tài trợ cho hàng trăm phòng thí nghiệm sinh học tại hơn 30 quốc gia, trong đó có Ukraine.
Giám đốc Tình báo Quốc gia Hoa Kỳ (DNI) Tulsi Gabbard vừa công bố tài liệu giải mật về 120 phòng thí nghiệm được chính quyền tiền nhiệm tài trợ. Nguồn: X (@DNIGabbard)
Theo thông cáo ngày 12/6 từ Văn phòng Giám đốc Tình báo Quốc gia Hoa Kỳ (ODNI), sau nhiều tháng rà soát các dữ liệu lưu trữ của Cộng đồng Tình báo, bà Gabbard chính thức công khai những bằng chứng giải mật tiết lộ chính phủ Hoa Kỳ từng tài trợ mạng lưới 120 phòng thí nghiệm, đặt tại hơn 30 quốc gia. Đáng chú ý, danh sách này bao gồm cả những cơ sở nằm trong vùng chiến sự ở Ukraine. Thậm chí, một số phòng thí nghiệm được cho là đang lưu trữ mầm bệnh đặc biệt nguy hiểm giữa bối cảnh “có nguy cơ bị phá huỷ do cuộc xung đột Nga - Ukraine” như bệnh than (anthrax), virus Ebola, virus Corona gây bệnh SARS.
Thông cáo của ODNI về việc giải mật tài liệu liên quan đến mạng lưới 120 phòng thí nghiệm ở nước ngoài được Hoa Kỳ tài trợ. Nguồn: dni.gov
Nghiêm trọng hơn, nguồn tin giải mật cho thấy hàng loạt cơ sở đã tiến hành các nghiên cứu sử dụng mầm bệnh có độc lực và mức độ lây nhiễm cực cao. Trong đó có cả phương pháp “tăng cường chức năng” (gain - of - function) - hình thức can thiệp nhằm thay đổi đặc tính của virus hoặc vi sinh vật. Dù phương pháp này thường phục vụ quá trình phát triển virus, nhưng lại tiềm ẩn nhiều rủi ro an toàn sinh học nếu thiếu sự giám sát, tính minh bạch từ cơ quan quản lý.
Nội dung tài liệu giải mật đề cập tới việc Viện Y học Thú y Thực nghiệm và Lâm sàng (IECVM) tại Kharkiv có thể đang lưu trữ ít nhất một mầm bệnh nguy hiểm. Nguồn: dni.gov
Nội dung tài liệu giải mật đề cập tới việc Viện Y học Thú y Thực nghiệm và Lâm sàng (IECVM) tại Kharkiv có thể đang lưu trữ ít nhất một mầm bệnh nguy hiểm và gần như đối mặt nguy cơ lớn bị quân đội Nga tấn công, phá hoại hoặc chiếm giữ khi chiến sự tiếp diễn. Ngoài ra, tài liệu nêu rõ: “Mặc dù IECVM được nâng cấp với thiết bị cùng cơ sở hạ tầng hiện đại, tính đến năm 2019 IECVM vẫn còn một số thiếu sót an toàn sinh học nhất là khu vực xử lý vi khuẩn Brucella”. Ở trang tài liệu thứ ba, ODNI công bố bảng thống kê ghi lại việc Washington đầu tư khoảng 9,1 triệu USD xây dựng 4 phòng thí nghiệm ở Ukraine. Những cơ sở này tham gia nghiên cứu theo đơn đặt hàng hoặc phối hợp cùng Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hàng loạt trường đại học Hoa Kỳ.
Danh sách 4 phòng thí nghiệm ở Ukraine được Hoa Kỳ rót vốn xây dựng. Nguồn: dni.gov
Bà Tulsi Gabbard nhấn mạnh, động thái trên được thực hiện nhằm tăng cường minh bạch, đồng thời hỗ trợ sắc lệnh ký ngày 5/5/2025 của Tổng thống Donald Trump về việc cấm vĩnh viễn nguồn tài trợ liên bang cho nghiên cứu tăng cường chức năng (gain-of-function) có rủi ro cao. Bên cạnh đó, lãnh đạo ngành tình báo cũng chỉ trích chính trị gia, chuyên gia y tế, quan chức dưới thời chính quyền Biden đã “lừa dối” người dân Hoa Kỳ sự tồn tại các phòng thí nghiệm sinh học do Hoa Kỳ tài trợ hay hỗ trợ. Bà Gabbard cáo buộc “nhiều thế lực quyền lực” còn đe doạ người cố gắng vạch trần sự thật bằng cách bôi nhọ, gắn mác họ là gián điệp nước ngoài hoặc kẻ phản quốc. Bà khẳng định, ODNI sẽ tiếp tục hợp tác chặt chẽ với đối tác thuộc chính phủ rà soát vị trí toàn bộ phòng thí nghiệm cũng như mầm bệnh đang lưu trữ, nhằm chấm dứt triệt để những thí nghiệm nguy hiểm.
Mie Duong
