(TAP) - Cơ quan giám sát độc lập thuộc Cơ quan Bảo vệ Môi trường (EPA) sẽ tiến hành điều tra toàn bộ quy trình ứng phó vụ tàu chở hóa chất trật bánh tại East Palestine (bang Ohio) năm 2023, dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden. Việc mở lại cuộc điều tra được thúc đẩy bởi những yêu cầu quyết liệt của người dân địa phương cùng Phó Tổng thống JD Vance.
Trong hồ sơ công bố ngày 27/10, Tổng thanh tra EPA chính thức thông báo mở lại cuộc điều tra quy mô lớn. Cụ thể, cuộc điều tra mới sẽ tập trung làm rõ trách nhiệm thực thi phía EPA và kiểm tra cơ sở dữ liệu dưới thời ông Biden nhằm đánh giá toàn bộ quy trình xử lý sự cố East Palestine (2023) - thảm họa đường sắt nghiêm trọng nhất suốt hơn thập kỷ qua; đồng thời xem xét hàng loạt mối lo ngại kéo dài từ cộng đồng liên quan sức khỏe cũng như môi trường xung quanh.
Cơ quan giám sát độc lập của Cơ quan Bảo vệ Môi trường sẽ điều tra cách cơ quan này dưới thời Tổng thống tiền nhiệm Joe Biden ứng phó vụ tàu chở hóa chất trật bánh tại East Palestine năm 2023. Nguồn: epa.gov
Vụ tai nạn xảy ra vào ngày 3/2/2023 khi một ổ trục bị hỏng khiến đoàn tàu của hãng Norfolk Southern trật khỏi đường ray, làm nhiều hóa chất vinyl chloride rò rỉ và bốc cháy. Đây là loại khí công nghiệp không màu, mang mùi ngọt nhẹ, có tính chất cực kỳ dễ cháy, độc hại. Chỉ 3 ngày sau sự cố, giới chức địa phương phối hợp cùng EPA quyết định cho xả, đốt lượng vinyl chloride trong 5 toa tàu nhằm ngăn nguy cơ phát nổ. Tuy nhiên, biện pháp này tạo cột khói đen lớn, khiến hóa chất phát tán sang nhiều tiểu bang lân cận.
Song, Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia (NTSB) năm 2024 từng kết luận rằng, việc xả và đốt hóa chất hoàn toàn không cần thiết. Suốt nhiều năm qua, người dân East Palestine yêu cầu EPA kiểm tra nguy cơ ô nhiễm, đặc biệt là sự hiện diện của dioxin - nhóm hóa chất dễ gây ung thư. ABC ngày 27/10 dẫn lời bà Jami Wallace (cư dân East Palestine) nói đã chứng kiến hơn 80 người quanh khu vực mắc ung thư kể từ vụ tai nạn. Dù vậy, hiện chưa thể xác định liệu tất cả trường hợp nhiễm bệnh đều liên quan trực tiếp đến thảm họa.
Hiện trường vụ đoàn tàu thuộc hãng Norfolk Southern trật khỏi đường ray, làm nhiều hóa chất vinyl chloride rò rỉ ra môi trường. Nguồn: usfa.fema.gov
Hàng loạt chuyên gia cũng đặt nghi vấn về tính chính xác của các báo cáo phân tích từng được công bố, cho rằng kết quả kiểm nghiệm chưa phản ánh toàn diện mức độ nguy hại. Bên cạnh đó, thảm họa đường sắt năm 2023 còn kích hoạt hàng loạt tranh chấp pháp lý phức tạp. Dù hãng Norfolk Southern chấp thuận phương án chi trả 600 triệu USD bồi thường cư dân, nhưng khoản tiền này vẫn mắc kẹt ở giai đoạn hoàn thiện thủ tục tố tụng.
Danny Tran
